previous next

Click on a word to bring up parses, dictionary entries, and frequency statistics

Hafliði hét maður er bjó á Reyðarfelli á Hvítársíðu. Hann var siglingamaður og átti skip í förum. Það stóð uppi í Hvítá. maður var á skipi með honum er Bárður hét. Hann átti konu unga og fríða.

Ásmundur sendi mann til Hafliða hann skyldi taka við Gretti og sjá um með honum. Hafliði kvað sér sagt maðurinn væri vanstilltur en fyrir sakir vináttu þeirra Ásmundar tók hann við Gretti. Bjóst hann þá til utanferðar. Engin vildi Ásmundur fararefni honum utan hafnest og lítið af vaðmálum. Grettir bað hann sér vopn nokkuð.

Ásmundur segir: "Ekki hefir þú mér hlýðinn verið. Veit eg og eigi hvað þú munir það með vopnum vinna er þarft er. Mun eg og þau ekki til láta."

Grettir mælti: "Þá er eigi það launa sem eigi er gert."

Síðan skildu þeir feðgar með litlum kærleikum. Margir báðu hann vel fara en fáir aftur koma.

Móðir hans fylgdi honum á leið. Og áður þau skildu mælti hún svo: "Eigi ertu svo af garði ger frændi sem eg vildi svo vel borinn maður sem þú ert. Þykir mér það mest á skorta þú hefir ekki vopn það er neytt en mér segir svo hugur um þú munir þeirra við þurfa."

Hún tók þá undan skikkju sinni sverð búið. Það var allgóður gripur.

Hún mælti þá: "Sverð þetta átti Jökull föðurfaðir minn og hinir fyrri Vatnsdælir og var þeim sigursælt. Vil eg gefa þér sverðið og njót vel."

Grettir þakkaði henni vel gjöfina og kvað sér þetta betra þykja en aðrir fémunir þótt meiri væru. Síðan fór hann veg sinn en Ásdís bað honum margra hluta.

Grettir reið suður um heiði og létti eigi fyrr en hann kom suður yfir heiði. Hafliði tók vel við honum. Fann hann Gretti og spurði fararefnum hans.

Grettir kvað vísu:

Hygg eg heiman byggi
heldr auðigir snauðan,
blakkþollr byrjar skikkju,
beiðendr móins leiðar.
Enn réð orðskvið sanna
auðnorn við mig fornan
ern, best er barni,
benskóðs fyr gjöf, móðir.

Hafliði kvað það sýnt henni var mest um hann hugað.

Létu þeir í haf þegar þeir voru búnir og byr gaf. Og er þeir komu út yfir grunn öll undu þeir segl. Grettir gerði sér gróf undir bátinum og vildi þaðan hvergi hræra sig, hvorki til austra segli vinna, og ekki starfa það sem hann átti skipi gera til jafnaðar við aðra menn. Eigi vildi hann og kaupa af sér.

Þeir sigldu suður um Reykjarnes og svo suður fyrir land. Og er landið var horfið fengu þeir rétt mikinn. Skipið var heldur lekt og þoldi illa réttinn. Fengu þeir vos mikið. Grettir lét þá fjúka í kviðlinga. Það líkaði mönnum stórilla.

Einn dag var það veður var bæði hvasst og kalt. Þá kölluðu sveinar, báðu Gretti duga "því oss kólnar á klónum."

Grettir leit upp og mælti:

Happ er það ef hér skal kroppna
hver fingr á kyrpingum.

Ekki fengu þeir af honum starfann en líkaði verr en áður og kváðu hann skyldu taka gjöld á sjálfum sér fyrir níð sitt og lögleysu þá er hann gerði.

"Þykir þér betra," sögðu þeir, " klappa um kviðinn á konu Bárðar stýrimanns en gera skyldu þína á skipi og slíkt er óþolanda."

Veðrið gekk upp eins. Stóðu þeir þá í austri svo dægrum skipti. Þeir heituðust þá við Gretti.

Og er Hafliði heyrði þetta gekk hann þar er Grettir og mælti: "Eigi þykir mér samkeypi yðvart kaupmanna gott. Þú gerir þeim ólög en níðir þá á svo gert ofan en þeir heitast steypa þér fyrir borð. er slíkt ótiltækilegt."

"Því munu þeir eigi ráða tiltektum sínum?" kvað Grettir, "en það vildi eg eftir dveldist einn eða tveir hjá mér áður en eg gangi fyrir borð."

"Slíkt er ógeranda," sagði Hafliði. "Mun oss aldrei vel gefa ef þér berist þetta fyrir. Mun eg leggja ráð til með þér."

"Hvert er það?" sagði Grettir.

"Þeir finna við þig þú níðir þá. vil eg," sagði Hafliði, " þú kveðir til mín nokkra níðvísu og vera þeir umberi betur við þig."

"Aldrei kveð eg til þín," sagði Grettir, "utan gott. Geri eg þig ekki líkan kyrpingum."

Hafliði mælti: "Kveða svo fegri vísan ef grafin er þótt fyrst eigi allfögur."

"Þetta hefi eg og nægst til," sagði Grettir.

Hafliði fór til þeirra skipverja og mælti: "Mikið er erfiði yðvart og von yður líki illa við Gretti."

"Verri þykja oss kviðlingar hans en hvetvetna annað," segja þeir.

Hafliði mælti þá hátt: "Hann mun og illa af því fara um síðir."

En er Grettir heyrir Hafliða ámæla sér kvað Grettir vísu:

Annað var þá er inni
át Hafliði drafla,
hann þóttist þá heima,
hvellr Reyðarfelli.
dagverðar darra
dóms skreytandi neytir
tvisvar Tveggja nesja
takhreins degi einum.

Kaupmönnum þótti allilla og sögðu hann skyldi eigi til einskis gera níða Hafliða bónda.

Hafliði mælti þá: "Nóga hefir Grettir verðleika til þess þótt þér gerðuð honum nokkra smán en eigi vil eg hafa sæmd mína í veði til móts við illgirni hans og forsjáleysi. munum vér þessa ekki sinni hefna meðan vér erum í svo miklum háska staddir en minnist þessa þá er þér komið á land ef yður líkar."

Þeir segja: "Mun oss eigi mega sem þér? Hvað mun oss heldur bíta níð en þig?"

Hafliði bað þá svo gera. Þaðan frá vönduðu skipmenn miklu miður um kviðlinga en áður. Þeir höfðu harða útivist og langa. Komu þá lekar skipinu. Tóku menn þá lýjast mjög á erfiði.

Stýrimannskona hin unga var því jafnan vön sauma höndum Gretti og höfðu skipverjar það mjög í fleymingi við hann.

Hafliði gekk þar til er Grettir og kvað vísu:

Stattu upp úr gróf, Grettir,
grefr knörr hola vörru.
Minnstu á mál við svanna
meginkátr hinn glaðláta.
Fast hefir hrund höndum,
hör-Nauma, þér saumað.
Skorð vill vel verðir
viðr meðan land er niðri.

Grettir stóð skjótt upp og kvað:

Stöndum upp þó undir
alltíðum skip ríði.
Veit eg víf mun láta
verr ef eg ligg á knerri.
Því mun öllungis illa
aldygg kona hyggja
hvít ef hér skal láta
hvert sinn fyr mig vinna.

Síðan hljóp hann aftur til þar er þeir voru austrinum og spurði hvað þeir vildu hann gerði. Þeir sögðu hann lítið gott gera mundu.

Hann segir: "Munur er mannsliði."

Hafliði bað þá eigi neita liði hans " vera hann þykist leysa sínar hendur ef hann býður lið sitt."

Þá var ekki dæluaustur á hafskipum. Kölluðu menn það byttuaustur eða stampaustur. Hann var bæði vossamur og erfiður. Skyldi þar hafa byttur tvær. Fór þá önnur niður er önnur fór upp. Sveinar báðu Grettir skyldi sökkva byttunum, kváðu reyna skyldu hvað hann mætti. Hann segir lítil raun mundi best um það. Fer hann þá niður og sökkti byttunum og voru þá fengnir til tveir ausa móts við hann. Héldust þeir eigi lengi við áður þeir voru yfirkomnir af mæði. Þá gengu til fjórir og allt á sömu leið. Svo segja sumir menn átta jusu þeir við hann áður en lauk. Var þá og upp ausið skipið. Þaðan af skiptist mjög um orðalag kaupmanna við Gretti því þeir sáu hvað hann átti undir sér fyrir afls sakir. Var hann og þaðan frá hinn fræknasti til liðs, hvers sem við þurfti.

Ber þá austur í haf. Lágu á myrkur mikil. Fundu þeir eigi fyrr eina nótt en þeir sigldu upp á sker skipinu svo undan gekk undirhluturinn. Var þá hrundið bátnum og fluttar af konur og allt það er laust var. Þar var hólmur lítil skammt frá þeim og færðu þangað föng sín sem þeir komust við um nóttina.

En er lýsa tók áttu þeir um tala hvar þeir voru komnir. Kenndust þeir þá við sem áður höfðu farið milli landa þeir voru komnir Sunnmæri í Noregi. Þar var ein ey skammt frá þeim til meginlands er heitir Háramarsey. Þar var byggð mikil í eyjunni. Þar var og lends manns ból.

load focus English (Eiríkr Magnússon and William Morris, 1869)
load Vocabulary Tool
hide Display Preferences
Greek Display:
Arabic Display:
View by Default:
Browse Bar: